آخرین مطالب

شیوه اقتصادی تأمین آب صنایع مرکز کشور/ فناوری «کاهش تبخیر» راهکار جایگزین‌ «انتقال آب از دریا‌» اقتصادی

شیوه اقتصادی تأمین آب صنایع مرکز کشور/ فناوری «کاهش تبخیر» راهکار جایگزین‌ «انتقال آب از دریا‌»

  بزرگنمایی:

خشکسالی بی‌سابقه در طول 50 سال گذشته سبب شد تا بسیاری از نقاط ضعف سازوکار مدیریت منابع در کشور عیان شده و مشخص شود نظام مدیریتی حوزه آب کشور تا چه اندازه در مواجه به پدیده‌ خشکسالی ناکارآمد است.

موج نارضایتی شکل گرفته پیرامون مسئله آب از سوی مردم سبب شد تا سیاست‌گذاران آب در کشور بیشتر از گذشته از خسارات خلاء حضور حکمرانی موثر مطلع شده و به فکر حل اساسی مسئله باشند، بر همین اساس روز دوشنبه 8 آذرماه سال 1400، سومین جلسه بررسی مسائل آب چهار استان به ریاست معاون اول رئیس جمهور و با حضور دستگاه‌ها و استان‌داران ذی‌ربط برگزار شد.

با وجود اینکه هیچ خروجی مستندی تاکنون از جلسات بررسی مسائل آبی مرکز کشور منتشر نشده اما علی اکبر محرابیان، وزیر نیرو در بیان راهکارهای طرح شده پیرامون حل مشکل کمبود آب مرکز کشور و راهکارهای تامین آب صنایع مرکز کشور در حوضه آبریز زاینده رود، می‌گوید: « در مواقعی که امکان انتقال صنایع کنار آب وجود ندارد می‌توانیم از انتقال آب دریا و پساب و روش‌های متعارف دنیا یعنی بازچرخانی استفاده کنیم.»

پس از طرح بحث پیرامون مسئله انتقال آب از دریا به سمت صنایع حاضر در مرکز کشور، موجی از نگرانی کارشناسان در ارتباط با راهکارهای مورد بحث در جلسات بررسی مسائل چهار استان مرکزی کشور شکل گرفت.

*6 درصد آب زاینده رود به صنایع می‌رود

بررسی موضوع انتقال آب از دریا برای حل مسئله صنایع حاضر در مرکز کشور در گام اول نیازمند تشریح مسئله است. بر اساس اطلاعات مستند به دست آمده از عملکرد منابع و مصارف آب سد زاینده رود، در سال آبی 1399-1400، از 717 میلیون متر مکعب خروجی سد زاینده‌رود، 49 میلیون متر مکعب آب معادل 6 درصد از کل آب خروجی صنعت به همه صنایع موجود در این حوضه آبریز اختصاص یافته است.

این آمار در ابتدای سال آبی 1400 و در مهرماه به 3.5 میلیون متر مکعب رسید، در حالی که خروجی سد زاینده رود در این ماه معادل 51 میلیون متر مکعب بود، علاوه بر این در آبان‌ سال 1400 نیز از مجموع 41 میلیون متر مکعب آب خروجی سد در این ماه، 3.5 میلیون متر مکعب سهم بخش صنایع بزرگ و کوچک مستقر در حوضه آبریز زاینده رود شد.

به استناد آمار ارائه شده، راهکار انتقال آب از دریا برای مسئله‌ای بیان می‌شود که شامل 6 درصد خروجی آب سد زاینده رود است، به عبارت دیگر این راهکار پر هزینه تنها برای بخش نسبتا کوچکی از مشکل آب حوضه آبریز زاینده‌رود مطرح می‌شود.

 

 

*هزینه‌های سرسام ‎آور پروژه‌های انتقال آب از دریا

به گزارش فارس، موضوع انتقال آب در شرایطی عنوان می‌شود که هزینه‌های سرسام‌آور استفاده از این شیوه در کنار آورد آبی غیر قابل توجه بیانگر نامطلوب بودن گزینه انتقال آب از دریا به مرکز کشور است.

بر اساس جزئیات محدود موجود در اسناد رسمی از پروژه‌های انتقال آب مشابه انجام شده در کشور، هزینه پروژه شیرین‌سازی و انتقال آب از دریا به سمت خشکی در طرح انتقال آب از دریای عمان به 3 استان سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی و خراسان رضوی‌ با طول نزدیک به 1514 کیلومتر معادل 4 میلیارد دلار برآورد می‌شود. البته شنیده‌های غیر رسمی از قول مشاور این طرح مبین این مسئله است که هزینه این پروژه تا 6 میلیارد دلار نیز قابل افزایش است.

بر خلاف تصور عموم مردم، بخش قابل توجه از پروژه شیرین‌سازی و انتقال آب مرتبط با هزینه‌های انتقال آب بوده و به طور متوسط تا 95 درصد از هزینه‌های این پروژه به بخش انتقال شامل هزینه تملک مسیر، هزینه لوله، هزینه خرید اتصالات، هزینه اجریی ایستگاه پمپاژ، هزینه احداث مخزن، هزینه کل برق رسانی و سایر هزینه‌های موجود مرتبط با بخش انتقال آب است.

بر این اساس، انتقال آب از دریا به مرکز کشور با فرض حرکت از کوتاه‌ترین مسیر یعنی از استان بوشهر به دلیل نصف بودن مسیر می‌تواند حداقل 55 درصد از هزینه انتقال آب از دریای عمان به 3 استان کریدور شرقی معادل 2.2 میلیارد دلار تا 3.3 میلیارد دلار هزینه داشته باشد. این هزینه قابل توجه در شرایط باید پرداخت شود که تنها در حل 6 درصد از مشکل حوضه آبریز زاینده رود نقش ایفا می‌کند.

 

 

*یک راهکار کم هزینه برای تامین 60 درصدی از آب مورد نیاز صنایع

نکته قابل توجه در ارتباط با مطرح شدن طرح‌های پرهزینه انتقال آب از دریا در شرایطی مطرح می‌شود که به نظر می‌رسد راهکارهای جایگزین بسیار کم هزینه‌تری برای پوشش آب مورد نیاز صنایع مستقر در حوضه آبریز زاینده رود وجود دارد.

به گزارش فارس یکی از راهکارهای موجود به منظور حل مسئله آب صنایع مرکزی کشور، کاهش آب تبخیر شده در این حوضه و اختصاص این آب به مسئله صنعت است. بر اساس آمار ارائه شده از سوی شرکت مدیریت منابع آب ایران در سال آبی 1399-1400 بیش از 32 میلیون متر مکعب آب پشت سد زاینده رود به دلیل تابش نور خورشید تبخیر و امکان بهره‌برداری از این آب به حداقل رسیده است. معادل 4.5 درصد از کل خروجی زاینده رود در این سال آبی به حساب می‌آید.

 

 

بر همین اساس، در شرایطی که صنایع بتوانند با سرمایه‌گذاری در این حوضه میزان تبخیر آب در پشت سد را با اتکا به فناوری‌های توسعه یافته مهیا کنند، می‌توانند از این آب برای استفاده بهره‌ببرند. در این حالت مقایسه حجم آب تبخیر شده در پشت سد و همچنین میزان آب مورد نیاز صنعت بیانگر آن است که تا 65 درصد از مشکل آب صنایع با اتکا به این روش قابل حل بوده و مابقی آب مورد نیاز این بخش اقتصادی نیز می‌تواند از محل پساب شهرهای اطراف مورد استفاده قرار بگیرد.

در همین راستا فناوری‌های بسیاری در حوزه جلوگیری از تبخیر آب پشت سد توسعه یافته است. بر همین مبنای یکی از فناوری‌های موجود در این زمینه استفاده از پوشش‌های شناور در مخزن سد است که بخش قابل توجهی از نور خورشید که پیشتر به سطح آب برخورد کرده و با افزایش دما زمینه تبخیر را فراهم می‌کرد، را منعکس می‌کند.

در حال حاضر پوشش‌های شناور در 4 دسته ماژول‌های شناوری، شناورهای حبابی، پوشش‌های شناور نفوذپذیر و پوشش‌های غیرقابل نفوذ شناور دسته‌بندی می‌شوند. در این راستا یکی از متداول‌ترین شیوه‌های کاهش تبخیر در مخزن سد استفاده از پوشش‌های شناور نفوذپذیر است که با نام تجاری ای-وپکاپ(E-VapCap) شناخته می‌شود.

بر اساس نتایج یک گزارش عملی تهیه شده در دانشگاه کوینزلند، استفاده از این شیوه می‌تواند میزان تبخیر آب را تا 90 درصد کاهش می‌دهد. همچنین عمر مفید ابزار این فناوری 15 سال تخمین زده می‌شود و هر متر مربع از آن نزدیک به 6 دلار هزینه دارد.

استفاده از ای-وپکاپ در پروژه تووومبا در سال 2005 زمینه کاهش تبخیر بین 85 تا 95 درصد را به وجود آورد. در این پروژه میزان دمای سطح آب در گرم‌ترین بازه زمانی سال تا 15 درجه و در فصل سد نیز تا 10 درجه کاهش پیداکرد و بدین ترتیب زمینه کاهش قابل توجه میزان تبخیر سطحی به وجود آمد.

 

 

*پروژه جلوگیری از تبخیر، نیم درصد یک پروژه انتقال آب هزینه دارد

به استناد نتایج گزارش علمی مذکور، استفاده از این شیوه برای جلوگیری از تبخیر هر متر مکعب آب هزینه 30 سنت دلاری را به همراه دارد. بر این اساس، جلوگیری از تبخیر سطحی توسط این شیوه از صدها شیوه توسعه یافته‌ در این حوزه برای حداقل کردن تبخیر در سد زاینده رود، 8.64 میلیون دلار هزینه دارد و این هزینه زمینه جلوگیری از تبخیر 28.8 میلیون متر مکعبی در سال را فراهم خواهد کرد.

در شرایطی که صنایع مستقر در حوضه آبریز زاینده رود اقدام به تامین سرمایه در کاهش تبخیر سد زاینده رود داشته باشند و به دنبال آن از آب تبخیر نشده در این حوضه استفاده کنند، می‌توانند سالانه نزدیک به 60 درصد از مسئله آب خود را با کاهش 90 درصدی آب تبخیر شده پوشش دهند. لازم به ذکر است، استفاده از سایر راهکارهای جلوگیری از تبخیر نظیر نصب صفحه‌های خورشیدی شناور می‌تواند علاوه بر مسئله تامین آب، مسئله تامین برق صنایع را نیز حل کند.

مقایسه هزینه استفاده از راهکار کاهش تبخیر با پروژه‌های انتقال آب از دریا نیز نتایج جالبی به همراه دارد. بر این مبنا میزان سرمایه‌گذاری برای پروژه‌های کاهش تبخیر با فرض هزینه حداقل 2.2 میلیارد دلار پروژه انتقال آب از دریا، تنها 0.4 درصد یک پروژه انتقال آب هزینه دارد و می‌تواند سهم قابل توجهی از مشکل آب صنایع را مرتفع سازند.

به گزارش فارس، انتشار نتایج جلسات معاون اول رئیس جمهور در بخش آب و مهیا کردن شرایط برای هم‌افزایی در این حوضه می‌تواند سهم قابل توجهی در جلوگیری از تکرار اشتباهات گذشته در مدیریت منابع آب ایفا کرده و به دنبال آن زمینه بهترین تصمیم‌گیری در این حوزه را مهیا کند.

انتهای پیام/


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

lastnews

صدور دیپلم رسمی با مجوز رسمی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی

بیانیه موسسه فرهنگی هنری تبسم مهرنیکان به درگذشت مهسا امینی

«سمپاش» تنها نماینده ایرانی جشنواره فیلم اولدنبرگ آلمان

هشدار نسبت به خرید و فروش نهضت مسکن تهرانسر پولتان را نخورند و یک آب هم رویش!

گزارشی از سریال های جدید تلویزیون پس از ایام صفر

بیانیه شورای عالی انقلاب فرهنگی در پی درگذشت سوزناک و اسفبار مهسا امینی

حمایت از دانش آموزان نیازمند منطقه 18 تهران توسط موسسه خیریه کوثر دانیال

رئیس جمهور: نفع ملت خودمان را در مذاکره با آمریکا نمی‌بینیم

پیام کانون کارگردانان سینما برای مهسا امینی

بیانیه شورای کتاب کودک برای واگذاری کتابخانه‌های کانون به نهاد کتابخانه‌ها

رونمایی از برنامه های پیش‌روی موسسه در نیمه دوم سال جاری

موسسه فرهنگی هنری تبسم مهر برگزار می کند

نامه به رئیسی درباره تفکیک وزارت راه و شهرسازی

چرا آل احمد مقدمه ناتل خانلری بر «زن زیادی» را حذف کرد؟

سردرگمی ترکیه در تعیین راهبرد نهایی در قبال روسیه و آمریکا

اینفوگرافیک/ تکنیک‌ بهبود مدیریت زمان

پشت‌پرده عدم پرداخت "حق‌آبه ایران از هیرمند توسط طالبان" چیست؟

بیش‌ترین دلیل مراجعه زائران گرمازدگی است/ ارسال محموله‌های مواد غذایی و آب به نجف

اختصاص 2000 میلیارد تومان برای تجهیز مدارس/جمع‌آوری مدارس خشت و گلی و حذف بخاری‌های نفتی

اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران مهر تاییدی بر عدم درک آمریکا از منطق مذاکرات است

قطر آماده میزبانی از ستارگان فوتبال

اعلام آمادگی ایران برای تجهیز بخش اسلام موزه تاریخ ادیان روسیه

منتقد سینما: شخصیت‌های «یاغی» غرق در پلشتی هستند/ کارگردان داستانش را گُم می‌کند

معرفی طب ایرانی در سعدآباد

اجرای برگزیده آثار مجید انتظامی در تالار وحدت

بهشتی‌پور: توافق در وین، معطل آمریکاست

اتمام حجت باشگاه پورتو در قبال طارمی: از این رفتارها عصبانی هستیم

مدیرعامل سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران منصوب شد

تنها قالی امضادار ایرانی در موزه پتزولی ایتالیاست

واکنش چمران به مناظره با شورای پنجمی‌ها/ وضعیت در مرزها مناسب است

ونیز 2022 برندگانش را شناخت/ شیر طلا برای «همه زیبایی و خونریزی»

واکنش خزعلی به شایعه استعفا

آغاز ساخت یک میلیون و 592 هزار و 824 واحد مسکونی در دولت سیزدهم

تشکیل تیم ملی مدیریت پرستاری در بحران در وزارت بهداشت

چلسی به دنبال شکار ستاره منچستر یوناینتد/ طارمی رقیب پیدا کرد

گشایش دفتر یادبود ملکه در سفارت انگلیس در تهران

یک گفتگوی صریح با یک مدیر درباره بازسازی قلب تئاتر ایران

حجم بالای عجیب برگشت هوایی زائران در پی مسدود شدن مرزهای زمینی

برگ‌های گذر چاپ شده دارای اعتبار هستند/افزایش5برابری صدور گذرنامه

دومین جشنواره ملی هنر و تجربه رعنایی

تولید اصلی فیلم رعنا از هفته های آینده در گیلان

دوره ی جامع آموزش خبرنگاری همراه با ارائه کارت خبرنگاری و مدرک مهارت آموزی

استودیو موسیقی آوای پیام زیر نظر موسسه فرهنگی هنری تبسم مهر نیکان فعالیت های خودرا برگزار می کند

گزارش تصویری/مراسم افتتاحیه جشنواره فیلم و سریال هنر و تجربه رعنایی

آغاز به کار دبیرخانه دائمی جشنواره های هنر و تجربه تبسم مهر نیکان

موسسه فرهنگی-هنری تبسم مهر نیکان برگزار می کند/برگزاری جشنواره ملی فیلم و عکس سریال

زمان تشییع پیکر محسن میهن‌دوست مشخص شد

گزارش تصویری نشست دبیراجلاس سفیران صلح با اعضای شورای اداری

انتصاب مهندس اسماعیل میرزایی به سمت صیانت و بازرسی اجلاس سفیران صلح بین المللی

امضای تفاهم نامه همکاری فی مابین موسسه فرهنگی تبسم مهر نیکان با دبیربرگزاری اجلاس بین المللی سفیران صلح جناب آقای دکتر علی فلاح