آخرین مطالب

تجربه مشروطه در مواجهه ایرانیان با مدرنیته، امری ناتمام است دینی و مذهبی

تجربه مشروطه در مواجهه ایرانیان با مدرنیته، امری ناتمام است

  بزرگنمایی:

به گزارش تبسم مهر وبه تازگی کتاب تکاپو برای آزادی (روایتی دیگر از انقلاب مشروطه ایران) نوشته علیرضا ملائی توانی توسط انتشارات پژوهشکده امام خمینی (ره) و انقلاب اسلامی (وابسته به مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)) منتشر شده است. ملائی توانی معاون پژوهش و تحصیلات تکمیلی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و استاد رشته تاریخ در چندین دانشگاه است. پیش از این هم آثار متعددی از وی منتشر شده که «درآمدی بر روش پژوهش در تاریخ»، «از کاوه تا کسروی: نقد رفتارها و باورهای دینی ایرانی‌ها» و «زندگینامه سیاسی آیت الله طالقانی» از جمله این آثار است.

ملائی توانی در خصوص این اثر  گفت: تخصص من در دوره کارشناسی ارشد و دکترا کاملاً با انقلاب مشروطه در ارتباط بود و موضوع پایان نامه ارشدم و رساله دکترایم مرتبط با انقلاب مشروطه بود. بعد از تمام شدن تحصیلم و از همان ابتدای ورودم به دانشگاه برای تدریس هم درس انقلاب مشروطه و تاریخ معاصر را تدریس می‌کردم. بنابراین موضوعی بود که سال‌ها دغدغه ذهنی‌ام بود و همیشه با آن درگیر بودم.

تلاش کردم در پرتو نگرش «تاریخیّت» با اندیشیدن درباره انقلاب مشروطه، تجربه زیسته ایرانیان در مواجهه با مدرنیته و جایگاه و نقش این انقلاب را در آگاهی تاریخی مردم ایران بررسی کنم. مواجهه با مدرنیته، تقدیر تاریخی انسان غیر غربی است و انقلاب مشروطیّت ایران جزئی از این مواجهه ناگزیر است

وی افزود: اینکه من گفته‌ام این اثر نتیجه بیست سال پژوهش بنده است به این معنا نیست که من بیست سال پی‌درپی در این باره پژوهش می‌کرده‌ام، بلکه به این معناست که من بیست سال است که در حال فکر کردن به این موضوع هستم و از ابتدای دهه نود شروع به نوشتن این کتاب کردم. آثار زیادی مرتبط با این موضوع خواندم ولی سعی کردم یافته‌های خودم را در کتاب منعکس کنم و عمدتاً یک روح نقادانه و روشنگرانه در آن متجلی است. هدف اصلی هم این بود که کتاب جمع و جور و خلاصه‌ای باشد که همه افراد حتی غیرمتخصصان این حوزه هم کتاب را بخوانند و با نظام مشروطه آشنا شوند. بنابراین از جهتی تلاشی بود برای پرکردن خلائی که در رابطه با آشنایی و شناخت نظام مشروطه داریم.

ملائی توانی ادامه داد: تلاش کردم در پرتو نگرش «تاریخیّت» با اندیشیدن درباره انقلاب مشروطه، تجربه زیسته ایرانیان در مواجهه با مدرنیته و جایگاه و نقش این انقلاب را در آگاهی تاریخی مردم ایران بررسی کنم. مواجهه با مدرنیته، تقدیر تاریخی انسان غیر غربی است و انقلاب مشروطیّت ایران جزئی از این مواجهه ناگزیر است. در عین حال، تجربه مشروطه در مواجهه ایرانیان با مدرنیته، امری یکتا و ناتمام است. تجربه مشروطه تنها بخشی از این مواجهه در جریان است.

این استاد تاریخ اضافه کرد: سخن گفتن از شکست مشروطه تنها در صورتی درست است که آن را به پروژه‌ای سیاسی فرو بکاهیم، امّا مشروطیّت فقط یک پروژه سیاسی نبود، بلکه به عنوان مهمترین نظریۀ دولت دموکراسی فراتر از مشروطه سلطنتی است و در قالب‌هایی چون جمهوری نیز تعریف شدنی است. از این رو، یک جهان‌بینی و یک افق فکری و معنایی نیز هست. لذا مشروطیّت به عنوان تکاپو برای آزادی، تجربه‌ای زنده و در جریان است. انقلاب مشروطه یک دوره پرتناقض، مناقشه برانگیز و پرتعارض است، بنابراین جنبشی نیست که بتوان به راحتی راجع به آن صحبت کرد. اختلاف نظرهای عمیقی راجع به این اتفاق وجود دارد که گاهی این اختلاف نظرها از ساحت دانش به ساحت سیاست، مذهب و جای دیگر رانده شده است. با وجود همه این پیچیدگی‌ها تلاش کردم یک اثر روشنگرانه بنویسم.

سخن گفتن از شکست مشروطه تنها در صورتی درست است که آن را به پروژه‌ای سیاسی فروبکاهیم، امّا مشروطیّت فقط یک پروژه سیاسی نبود، مشروطیّت به عنوان تکاپو برای آزادی، تجربه‌ای زنده و در جریان است

ملائی توانی گفت: علاوه بر همه اینها من تلاش کردم که انقلاب مشروطه را بهانه‌ای کنم تا به مسئله‌های زمان خودمان پاسخ دهم؛ در حقیقت انقلاب مشروطه یک تجربه ناتمامی است که ایرانیان همچنان درگیر آن هستند. بسیاری از چالش‌ها و تعارضات ما در حوزه‌ها و قلمروهای مختلف از علوم انسانی و فلسفه گرفته تا اقتصاد ریشه در اتفاقات انقلاب مشروطه دارد. رویکرد اصلی کتاب هم بر اساس دیدگاه‌های تبارشناسانه است و به نوعی من از نگاه امروز به مشروطه نگاه کردم و دنبال پاسخ‌های تاریخی مناسب برای مسئله‌های امروز بودم.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی گفت: داوری‌ها و چهره پردازی‌های اسطوره‌بنیادی که درباره برخی از رهبران و کنشگران اصلی انقلاب مشروطیّت انجام شده، هرگونه تفسیر ناهمساز با این افسانه‌پردازی‌های کلیشه‌ای را به امری مخاطره‌آمیز تبدیل کرده است. آشکار است که گسست کامل از این فضای گفتمانی، گرچه ناممکن نیست، بسیار دشوار است. این اثر ادعا ندارد که از این کلیشه‌ها و کلان روایت‌ها فراتر می‌رود، چون خود به کلان روایت گسترش آزادی خواهی و پیشرفت باور دارد و در همان حال، می‌کوشد که مشروطیت را در پیوند با اکنونیت مان بازخوانی کند. به همین خاطر، نام این کتاب را تکاپو برای آزادی نهاده‌ام، زیرا آزادی و استقرار دموکراسی را همچنان بزرگترین دغدغه جامع ایران می‌شمارد. تکاپویی که هنوز در میانه راه آن قرار داریم. مشروطه خواهان خط شکن استبداد بودند. لذا تاریخ مشروطیت به عنوان طلایه داری آزادی باید بارها خوانده شود.

ملائی توانی بیان کرد: در این اثر درصدد بررسی و تحلیل مفهوم آزادی و طرح اندیشه‌های متفکران ایرانی و تحلیل نحوه خوانش آنها از مفهوم آزادی و حتی شرح وجه مسأله مند (پروبلماتیک) آزادی نبودم، بلکه کوشیدم مشروطیت را به مثابه جلوه عینی اندیشه و عمل آزادی‌خواهانه بنگرم و تکاپو برای آزادی را به مثابه گسست از خودکامگی و نشانه گذار به دوره مدرن بشمارم و با یادآوری این میراث بزرگ فکری، آرمان آزادی را فراتر از هر آرمان دیگری حتی عدالت، در افق زندگی سیاسی - اجتماعی ایران امروز معرفی کنم.

معاون پژوهشی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در پایان گفت: کتاب «تکاپو برای آزادی» شامل 10 فصل است که عناوین آن عبارت است از: تبیین عوامل وقوع انقلاب مشروطه، جنبش عدالتخانه، چرخش گفتمانی؛ گذار از عدالت به آزادی، تلاش برای استقرار مشروطه، مشروطیّت در بحران، خودکامگی در بحران، فتح تهران و انقلاب دوّم، چیرگی محافظه‌کاران، اولتیماتوم روسیه و پایان جنبش مشروطه و تأمّلی در ناکامی مشروطه ایرانی.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

lastnews

رحمتی: استقلال بیشترین شانس را برای کسب سهمیه دارد/ همه چیز دست خود آبی‌ها است

خسروی: بیشتر خانه های خالی برای وابستگان دولت است

اولین تصاویر از پشت صحنه سریال "سلمان فارسی"

سفر ‌به مازندران اکیدا ممنوع / وضعیت قرمز در 20 شهرستان / موارد بستری و ابتلا به کرونا ‌4 برابر افزایش پیدا کرد‌

موش تندر سرکرده تروریست‌های ساکن آمریکا به دام افتاد!

دستگیری سرکرده گروهک تروریستی تندر

رونمایی از گزینه جدید برای وزارتخانه بی‌وزیر/10 روز مهلت برای "وزیر دار" شدن وزارت صمت

این توبمیری ازون تو بمیریا نیس، این سری دیگه باید از کل منطقه بریم بیرون!

تیم منتخب هفته بیست‌وهفتم لیگ برتر فوتبال

بازگشت گیتی خامنه با دست کی بالا/ چطور برای کودکان باید برنامه‌سازی کرد؟

نشست مشترک مجلس و دولت درباره برگزاری کنکور 99

نیویورک تایمز: "ما در حال سقوط، سقوط، سقوط، سقوط هستیم!"

5 ماده غذایی که نباید قبل از ورزش مصرف کنید سلامت نیوز: 5 ماده غذایی که نباید قبل از ورزش مصرف کنید

روحانی: 10 استان از پیک بیماری کرونا عبور کردند

تقویت ایمنی با مواد غذایی برای مبارزه با کرونا

ماسک برای کودکان زیر 2 سال ممنوع

عرض ادب به جلاد!!!

کاریکاتور/ وام ودیعه مسکن، حلال مشکلات یا مُسکن موقتی!

برخی "مادران شاغل" بارداری خودشان را در محل کار مخفی می‌کنند تا مشکلی برایشان پیش نیاید!

بررسی بسته پیشنهادی مسئولان سازمان بورس در کمیسیون اقتصادی مجلس

رشیدی: جای فدراسیون بودم، مربی جوان‌تری به جای مظلومی انتخاب می‌کردم/ بازی استقلال - سپاهان قشنگ و زیبا می‌شود

تناقض دولتی‌ها در تصمیم‌گیری برای اجرای مراسم‌های مذهبی

واکنش مداحان به سخنان رهبر انقلاب درباره عزاداری محرم/ فرمایش رهبری فصل‌الخطاب است

حسینی: نقاشی قهوه‌خانه‌ای در دانشگاه‌های هنر ما جایگاهی ندارد/ طالعی‌نیا: گالری‌داری در «مافیا» و «بیزینس» غرق شده است

محدوده قرمز کرونا؛٧٠میلیون نفر

«خوب، بد، جلف٢: ارتش سری» از پنج شنبه اکران آنلاین می‌شود

ستاره بالیوودی کرونا را شکست داد

تقویم برنامه‌ریزی «گلدن گلوب» 2021 مشخص شد

تقویم برنامه‌ریزی «گلدن گلوب» 2021 مشخص شد

جلسه اول فن بیان/استاد قلیچ خانی

جلسه اول بازیگری پایه/استاد عبدلی

آژانس تبلیغاتی یاس کبود/کافه انرژی

قالیباف: فرآیند انتخاب رئیس دیوان محاسبات براساس قانون پیش رفت

مراسم معارفه مدیران موسسه تبسم مهر نیکان برگزار شد

لات بازی در آسمان!!!

صرفه جویی 305 مگاواتی مصرف برق در تهران با ارسال پیامک های هشدار

کاریکاتوری که شهید آوینی لب به تحسین آن گشود+عکس

سهم ناچیز ورزش ایران از کرسی‌های بین‌المللی| سلیمانی: برای تصاحب کرسی باید هدف‌گذاری کرد

هنجارشکنان فرهنگی چگونه از فیلتر وزارت ارشاد عبور می کنند؟/ شاخ اینستاگرام با مجوز سازمان سینمایی

حجت‌الاسلام انصاریان: برپایی مجلس امام‌حسین (ع) در این زمان از افضل واجبات است

امکان فروش 60درصد سهام عدالت برای همه بعد از عید غدیر خم

سعادتمند: مطرح کردن نام استراماچون و قلعه‌نویی حرفه‌ای نیست، از مجیدی حمایت می‌کنیم/ عمده پول بویان را تامین کرده‌ایم

ثبت نام برای پذیرش در رشته‌های بدون کنکور آغاز شد

آزمون 9 مرداد برگزار می شود؛ کارت کنکور دکتری 99 فردا منتشر می شود/ الزام رعایت پروتکل بهداشتی

سرِ کمیسیون فرهنگی برای رسیدگی به "مسئله بحران جمعیت" شلوغ است!

معیارهای اسلامی در ازدواج از منظر رهبر انقلاب+ پوستر

آمار جهانی کرونا/ ابتلای 67000 آمریکایی در یک روز +جدول آخرین تغییرات

دوره آموزشی بازیگری

سپاه خدمتگزار مردم در خط مقدم مقابله با کرونا

تدابیر ویژه تغذیه‌ای برای درمان "غلظت خون"